Nałęczów jest chyba najsłynniejszym uzdrowiskiem w Polsce. Kojarzy się z pięknem secesji, słynnymi kuracjuszami, aurą elegancji i blichtru stylowych willi oraz pensjonatów
Nałęczów, Park Zdrojowy, © Dorota OLENDZKA
Miasto zachwyca położeniem, zabytkami, klimatem. A gdy ścieżki poprowadzą nas w okolice uzdrowiska, przekonamy się, jak wiele jest tu do zobaczenia. Kraina Lessowych Wąwozów oczaruje każdego i o każdej porze roku. A więc ruszamy…
Letnia stolica
Tak niegdyś nazywano Nałęczów, gdy od początku XX wieku zaczęły zjeżdżać tu tłumy eleganckich i często utytułowanych kuracjuszy. Wypełniali oni stylowe wille, spotykali się na przechadzkach w zdrojowym parku i poddawali dobrodziejstwom tutejszego klimatu oraz wód. I taki rytm uzdrowiskowego dnia panuje tu do dzisiaj. Miasto, które prawa miejsce ma dopiero od 1963 roku, zachwyca i sanatoryjnych gości, i turystów, którzy przyjeżdżają tu choćby na weekend.
Spacer po Park Zdrojowym to must have każdego, kto choćby na chwilę wpadnie do Nałęczowa. Można tu pospacerować z psem, pojeździć rowerem, tak, bo nie jest to tu zabronione, posiedzieć na ławeczce wśród wiekowych drzew i posłuchać koncertu z Wyspy Miłości. W Nałęczowie leczy się głównie schorzenia kardiologiczne, a jak twierdzą tutejsi przewodnicy, także złamane serca… By zapewnić sobie wszelką pomyślność, także w sprawach miłosnych, trzeba pogłaskać kolano siedzącego na parkowej ławeczce Bolesław Prusa albo… dzioby metalowych kaczek przy parkowym stawie. Podobno pomaga!
W parku uwagę zwracają Stare Łazienki, klasycystyczny budynek, który dziś zaprasza na kuracje do nowocześnie wyposażonych pokoi. Niedaleko stoją Termy Pałacowe, gdzie goście mogą skorzystać z zabiegów odnowy biologicznej i kuracji kosmetycznych, a do dyspozycji mają też Kompleks Wodny Atrium z basenami i jedynym w Polsce basenem z białą glinką. Tutejszych wód spróbujemy natomiast w Pijalni Wód Mineralnych połączonej z Palmiarnią. Która woda najsmaczniejszy? Chyba ze źródła Barbara, pomaga na znużenie i brak koncentracji…
Pijalnia wód w Nałęczowie, © Dorota OLENDZKA
Warto dodać, że miasto szczyci się Nałęczowskim Szlakiem Literackim. Jest tu bowiem m.in. Muzeum Stefana Żeromskiego i jedyne w Polsce Muzeum Bolesław Prusa, a w nim m.in. okulary pisarza i jego maszyna do pisania.
A kto ma ochotę na opowieść o Nałęczowie w pigułce, może udać się na przejażdżkę po mieście Retro Meleksem. Panie ubierają kapelusze jak z przełomu wieków, panowie meloniki i w drogę… A przewodniczka w stylizowanej kreacji snuje swą opowieść, np. jak to Pan Prus uczył się w parku jeździć na rowerze i to ze skutkiem nienajlepszym, gdzie odbywały się pierwsze kąpiele i za co można było być z uzdrowiska usuniętym, np. w leżalni nie wolno było wspominać o swoich chorobach.
Dziś na kuracjuszy czeka tu kilka sanatoriów uzdrowiskowych, obiekty typu welness&spa i ośrodków rehabilitacyjnych. Jednym z nich jest Aura Medical SPA, z basenem, doskonałą bazą do rehabilitacji i komfortową atmosferą.
Niech no tylko zapachnie różami i… lawendą
Labirynt różany to jedna z atrakcji Parku Labiryntów i Miniatur w Rąblowie koło Nałęczowa. Już sam dojazd tu, przez wznoszący się i opadający teren z malowniczo położonymi gospodarstwami, to nie lada przygoda! A na miejscu, czynnym od maja do października, zauroczy nam aromat różanych płatków w kolorach nie do opisania… A do tego zagubimy się w zakamarkach siedmiu labiryntów np. miskantowego czyli z wysokich traw, po którym wędrówka naprawdę wzbudza emocje. Do tego poznamy faunę i florę Krainy Lessowych Wąwozów, z zadumą przyjrzymy się galerii kapliczek z okolicznych rozstajów. Wśród 50 miniatur zabudowy drewnianej: willi, dworców, chat, obiektów sakralnych, wybierzemy ten, który nam się najbardziej podoba. Może kościół Mariawitów w Markuszowie, słynna Kuncewiczówka w Kazimierzu Dolnym, willa Osłoda w Nałęczowie, a może Brama Tyrolska w Puławach… Miniatury w skali 1:25 naprawdę robią wrażenie kunsztem wykonania i precyzją detali. Za sukcesem tego niezwykłego miejsca stoją lokalni pasjonaci Państwo Celina i Ryszard Sobczukowie, który stworzyli park niemal od zera. Warto docenić ich pracę.
La’Lawenda, © Dorota OLENDZKA
Latem Krainę Lessowych Wąwozów otula aromat lawendy, a jej fioletowe płatki wyróżniają się na tle zielonych krajobrazów. Ta królowa perfum polubiła bowiem tutejsze słoneczne wzgórza i gliniasto-piaszczystą glebę. Jest tu kilka plantacji lawendy, np. La’Lawenda w małej miejscowości Nowy Pożóg. Zwiedzanie plantacji w okresie kwitnienia lawendy, od połowy czerwca do sierpnia, to aromaterapia dla zmysłów i relaks dla ciała. Można tu zresetować się na warsztatach np. fusetkowych czyli robienia pachnącego wrzeciona, skosztować lawendowej lemoniady, a do domu zabrać pachnącą saszetkę w kształcie laleczki lub lawendową sól kąpielową.
Fioletowe płatki i inne przydatne w kosmetyce, a także w kuchni, kwiaty rosną na polach Wioski Zdrowia Łubinowe Wzgórze w Wąwolnicy koło Nałęczowa. Jest tu i SPA otwarte także dla gości z zewnątrz, sauna japońska, domek ZEN, szlak mocy z przystankami, które pomogą nam się wyciszyć i otworzyć wszystkie zmysły na moc natury. Odpoczynek w stylu slow life, ajurwedyjskie terapie, holistyczne podejście do piękna i wyjątkowa kuchnia, także wegańska, gwarantowane. W czasie kwitnienia lawendy ciekawostką są wyjątkowe koncerty gongów i mis.
Kto ma ochotę na niebanalny wypoczynek w namiocie jak kopuła, niech odwiedzi Glamping Stacja Zieleniec. Stoją tu trzy całoroczne namioty, a w każdym z nich jest panoramiczne okno, przez które w bezchmurną noc niebo nad Nałęczowem wygląda zjawiskowo. Widoku nie zakłócają bowiem światła miasta. Tu też latem pachnie lawendą…
Do odwiedzenia, do zachwycenia…
Kraina Lessowych Wąwozów ma szczęście do nietuzinkowych ludzi, o czym przekonamy się tu na każdym kroku. To oni, z uporem, pasją, pomysłami tworzą klimat tego niezwykłego regionu i chcą zachwycić nim innym.
Do tutejszych tradycji garncarskich nawiązuje Pracownia Ceramiki Kafelcoffee w miejscowości Trzebiesza koło Poniatowej. Za pomocą tradycyjnych metod wytwarzane są tu oryginalne kafle i wyroby artystyczne np. filiżanki. Przyjrzymy się tu pracy artystki Beaty Wojewody-Teresińskiej lub weźmiemy udział w warsztatach, które zaowocują np. własnoręcznie zrobioną miseczkę na biżuterię. A na pamiątkę zabierzemy stąd magnes na lodówkę z ufoludkiem i napisem Emilcin. To leżąca całkiem niedaleko miejscowość, gdzie w 1978 roku mieli wylądować przedstawiciele obcej cywilizacji. Wierzyć? Nie wierzyć? A może jak głosi napis na pomniku w środku wsi przyjąć do wiadomości, że „Prawda nas jeszcze zadziwi…”.
I dla małych, i dla dużych prawdziwa gratka to wizyta w Las Przygodas. Tu w miejscowości Włostownice koło Puławach, po wcześniejszym umówieniu, czekają spacery po lesie, gry terenowe, warsztaty tematyczne, a nawet prawdziwy survival w pięknym otoczeniu, za to bez komórki. Zdani na własne siły nauczymy się rozpalać ognisko, przemieszczać z kompasem zamiast GPS-u, rozpoznawać rośliny i tropy bez aplikacji… Taka szkoła przetrwania w dobrym stylu stworzona z pasji lokalnych zapaleńców.
Kraina Lessowych Wąwozów, © Dorota OLENDZKA
O tym, że owady wcale nie muszą być takie straszne przekonamy się w Owadolandii. To park edukacyjno-rekreacyjny w Wojciechowie Kolonia Piąta z m.in. replikami owadów wielkości dorosłego człowieka oraz motylarnią pełną kolorów. Są tu też zwierzęta gospodarskie, sztuczna krowa do… wydojenia, plac zabaw dla najmłodszych i miejsca do spędzenia rodzinnych chwil na świeżym powietrzu.
Prywatne Muzeum Minerałów, Meteorytów i Skamieniałości w miejscowości Nowy Gaj to ponad 5 tysięcy eksponatów ze słynnym meteorytem Niedźwiada, który spadł w okolicach Lubartowa, pięknymi okazami halitu o błękitnej barwie, kolorowymi gipsami i bursztynami także z okolic Parczewa. A wszystko ubarwione opowieściami właściciela tego niezwykłego miejsca Grzegorza Bukowskiego.
A Wojciechów kowalstwem stoi. To miejscowość wymarzona dla miłośników tego ginącego zawodu. Jest tu kuźnia, gdzie piec i palenisko stoją w tym samym miejscu od ponad 100 lat oraz Muzeum Kowalstwa. To drugie zlokalizowane jest w Wieży Ariańskiej, choć Arian raczej w tej okolicy nie stwierdzono… Za to prezentowane tu wyroby to dowód artyzmu dawnych i obecnych mistrzów kowalstwa, a co roku odbywają się tu międzynarodowe konkursy kowalstwa artystycznego. Przyciągają tłumy!
Winnica Las Stocki, © Dorota OLENDZKA
Na miłe zakończenie
I jeszcze coś na ząb i nie tylko… Kraina Lessowych Wąwozów ma też dogodne warunki do uprawy winorośli. Przekonamy się o tym odwiedzając jedną z tutejszych winnic, Winnicę Las Stocki. Powinna się koniecznie znaleźć na szlaku każdego fana polskiej enoturystyki. Menu klimatycznej nałęczowskiej restauracji Zabytkowe Podziemia to kulinarny superduet lokalnej kuchni i tradycji. Czy wiecie, jak smakuje ulubiony deser Bolesława Prusa – Pigwowiec, Tort Oktawii, czyli żony Stefana Żeromskiego albo Medaliony Wokulskiego?! To ich tu spróbujecie! Wyborna kuchnia, a do tego koncerty i spotkanie ze sztuką i to na byłej stacji kolejowej to domena Stacji Kultura w Poniatowej. Miejsce to przykład, że dawne budynki mogą dostać drugie życie, cieszyć mieszkańców i turystów.
Wszystkich atrakcji Krainy Lessowych Wąwozów wymienić nie sposób. Warto tu przyjechać, nie tylko w roli kuracjusza, ale i weekendowego turysty, by doświadczyć ile uroku ma ta kraina, tak bliska, a jeszcze nieodkryta.
Lokalna Organizacja Turystyczna „Kraina Lessowych Wąwozów” zaprasza wszystkich!
Tekst: Hanna Wojciechowska-Schwarz
